In de erfgoedcollectie van Bibliotheek Rotterdam duikt een onbekend object op: een mysterieus bordspel uit 1945. Wat op het eerste gezicht een grappig tijdsdocument lijkt, blijkt al snel meer te zijn dan een ‘spelletje’. Het Ennesbeërtje.
Wie heeft het gemaakt? En waarom?
In deze podcast duiken we in een fascinerend historisch raadsel dat voert langs satire, verzet, symboliek en vergeten namen. Wat begon als een vondst in de collectie, mondt uit in een zoektocht in ons oorlogsverleden. Wie of wat maakte dit spel?
Luister naar een verhaal dat begint met een bordspel – en eindigt in een intrigerend web van geschiedenis en mysterie.
In deze zesde en voorlopig laatste aflevering van de podcast De Stille Rebel wordt de zoektocht naar het mysterieuze spel Ennesbeërtje voortgezet. De neef van Wim Meester deelt zijn inzichten en kunstwerken van Wim, en de hypothese wordt besproken dat Meester het spel maakte tijdens zijn onderduikperiode om aan de Arbeitseinsatz te ontkomen. Het onderzoek leidt naar associaties met Haarlem en de katholieke onderwijsvereniging…
De podcast De Stille Rebel is een productie van iO Digital voor Bibliotheek Rotterdam.
1 Sept 2025
5. ‘Daar weten we niks van’
Na contact te hebben opgenomen met de neef van Wim Meester, de vermoedelijke maker, vindt Jordy weinig kennis binnen de familie en bovendien enige terughoudendheid om mee te werken vanwege privacykwesties. Zijn verdere speurtocht leidt hem naar Filip Bloem van het Verzetmuseum in Amsterdam, met wie hij hypotheses vormt over hoe Meester mogelijk als dwangarbeider in de Tweede Wereldoorlog aan het spel heeft gewerkt tijdens onderduikperiodes. De aflevering eindigt zonder definitieve antwoorden, terwijl Jordy worstelt om meer gedetailleerde historische connecties te vinden met de oorsprong van het spel.
De podcast De Stille Rebel is een productie van iO Digital voor Bibliotheek Rotterdam.
1 Sept 2025
4. Door de ogen van Meester
In deze vierde aflevering van 'De Stille Rebel', een podcast van Bibliotheek Rotterdam, denken we sterke aanwijzingen te hebben dat het spel waarschijnlijk niet verspreid werd door het Utrechtse studentenverzet, of de organisatie Volksherstel. De naam van de tekenaar, Wim N.J. Meester, werpt echter een nieuw licht op de podcast. Meester's werk lijkt professioneel, maar tot nu toe onbekend. Historische experts en kenners geven hun inzichten over de context en het culturele belang van het spel in de post-oorlogse periode. Er wordt ontdekt dat Meester ook een ansichtkaart heeft gemaakt voor de bevrijding van Haarlem, wat verdere vragen oproept over zijn werk en achtergrond. Hubers vindt uiteindelijk enkele familieleden die mogelijk meer informatie kunnen verschaffen over Meester's leven en werk.
De podcast De Stille Rebel is een productie van iO Digital voor Bibliotheek Rotterdam.
1 Sept 2025
3. Uil en Spiegel
In deze aflevering van De Stille Rebel, een podcast van Bibliotheek Rotterdam, onderzoekt Jordy Hubers de complexe geschiedenis van de term ‘Uilenspiegel’ in relatie tot de NSB en de Utrechtse Studentenvereniging. Samen met historici Kees Ribbens van het NIOD en Robin te Slaa, schrijver van een trilogie over de NSB, ontdekt hij hoe Uilenspiegel, een historische en politieke figuur, op diverse manieren werd gebruikt door zowel nationaalsocialistische groeperingen als verzetsbewegingen tijdens en na de Tweede Wereldoorlog. Het onderzoek leidt hen langs allerlei naziorganisaties in Nederland en het mysterieuze spel Ennesbeërtje. Verder ontrafelt de aflevering de impact van de NSB in Nederland, de rechtelijke nasleep van de oorlog, en de figuren die een belangrijke rol speelden binnen deze beweging.
De podcast De Stille Rebel is een productie van iO Digital voor Bibliotheek Rotterdam.
1 Sept 2025
2. Waar is het k-nummer?
In deze tweede aflevering van De Stille Rebel start Jordy Hubers in de spellenwinkel De Tafelridder in Leiden. Hij ontmoet Marcel Kohler, de ontwikkelaar van het verzetsbordspel 'Nederland Verzet', geïnspireerd door verhalen van zijn oma, een verzetsheldin. Kohler doet onderzoek naar het verzet en creëert spelkarakters gebaseerd op historische gebeurtenissen. Hubers onderzoekt verder de mogelijke connectie tussen het spel en Volksherstel maar vindt geen direct bewijs. Met experts als Kees Ribbens van het NIOD en Gejus van Diggelen speculeert hij over de oorsprong en betekenis van het spel, waarbij uiteindelijk een link naar het Utrechtse studentenverzet wordt gesuggereerd. Deze aflevering wordt afgesloten met nieuwe vragen rondom het mystieke embleem 'Uilenspiegel'.
De podcast De Stille Rebel is een productie van iO Digital voor Bibliotheek Rotterdam.
1 Sept 2025
1. Onheilspellend spel
In de eerste aflevering van De Stille Rebel duikt Jordy Hubers namens Bibliotheek Rotterdam in een mysterieus bordspel genaamd 'Ennesbeërtje'. Gevonden in de archieven van de bibliotheek, lijkt het spel satirisch met sterke verwijzingen naar de NSB (Nationaal-Socialistische Beweging) en zit vol symbolische elementen. Ondanks het sarcasme en de sinistere en duistere thema's, blijven de ware bedoeling en oorsprong van het spel een raadsel. Jordy en zijn collega's spelen het spel en onderzoeken verder om de verborgen geschiedenis ervan te ontrafelen, waarbij ze intrigerende aanwijzingen ontdekken die het verbinden met verzetsbewegingen en historische contexten uit de oorlogstijd.
De podcast De Stille Rebel is een productie van iO Digital voor Bibliotheek Rotterdam.
1 Sept 2025
TRAILER | Bibliotheek Rotterdam ontdekt uniek verzetsbordspel in nieuwe podcast ‘De Stille Rebel’
In de archieven van Bibliotheek Rotterdam is een bijzonder en tot nu toe onbekend bordspel uit 1945 ontdekt: Het Ennesbeërtje. Het satirische ganzenbordspel neemt de NSB en haar kopstukken genadeloos op de hak en blijkt een zeldzaam voorbeeld van verzet met humor, direct na de bevrijding. De ontdekking vormde het startpunt voor een meeslepende zoektocht naar de maker, vastgelegd in de zesdelige podcast 'De stille rebel’.
De podcast De Stille Rebel is een productie van iO Digital voor Bibliotheek Rotterdam.
Conservator John Tholen: “We vonden het spel tussen allerlei paperassen in ons archief, toen we aan het opruimen waren voor de tijdelijke verhuizing van onze erfgoedcollectie naar het Stadsarchief, omdat onze Centrale Bibliotheek vanaf eind 2025 grondig verbouwd wordt. We zagen meteen: dit is een bijzonder en scherpzinnig object. Het spel zit vol details over de oorlogsjaren, van zwarte humor tot vlijmscherpe satire. Wie het maakte en waarom, bleef lang onduidelijk.”
Podcastmaker Jordy Hubers (die eerder de succesvolle podcast ‘De verdwenen SS’er’ maakte) dook namens Bibliotheek Rotterdam diep in archieven en familiegeschiedenissen. Zijn speurtocht onthult niet alleen wie de mysterieuze 'Wim N.J. Meester' waarschijnlijk was, maar laat ook zien hoe spellen destijds werden ingezet om met oorlogservaringen om te gaan. “Wat me raakte was de kracht van satire als wapen. Het Ennesbeërtje is meer dan een spel: het is een schreeuw van verzet, een kunstzinnige verwerking van vijf jaar onderdrukking”, aldus Hubers.
De podcast laat horen hoe het spel verwijst naar collaboratie, propaganda en verraad, met spot op NSB’er Meinoud Rost van Tonningen en symboliek rond ‘Volksherstel’. De podcast verweeft historisch onderzoek, interviews met experts en persoonlijke verhalen tot een spannend audioverhaal dat zowel onthult als ontroert.
Bibliotheek Rotterdam stelt het originele bordspel vanaf 15 september tentoon en roept luisteraars op mee te speuren: wie weet meer over Wim N.J. Meester of over satirische verzetskunst uit de bevrijdingstijd? “Het is een object dat vragen blijft oproepen,” aldus Tholen. “Juist dat maakt het zo krachtig, het is erfgoed dat uitnodigt tot gesprek. Het is het ultieme voorbeeld van het belang van erfgoed.”
Host of De Stille Rebel?
Claim your podcast to manage its listing and keep your show details accurate.
Pod Engine is an independent podcast discovery and analytics service and is not affiliated with or endorsed by this podcast. Artwork and show content belong to their owners. Full legal notice.
