„Jak być (nie) mogło” to podcast, w którym dr Jerzy Stachowicz i dr Agnieszka Haska opowiadają o literaturze fantastycznonaukowej przed 1939 rokiem; o tym jak przedwojenni autorzy i autorki wyobrażali sobie przyszłość Polski i świata, a także o tym, jakie poruszane przez nich problemy są aktualne do dziś.
Podcast zrealizowano w ramach grantu w działaniu 3.3.2 „Promocja badań naukowych”, realizowanego w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości - Uczelnia Badawcza” Uniwersytetu Warszawskiego.
W ostatnim odcinku rozmawiamy o różnych wizjach końca świata. Literatura XIX i XX-wieczna pełna była obrazów apokalipsy, z której ludzie wcale nie wychodzą obronną ręką. Było jasne, że świat się kiedyś skończy – tylko jak? Czy ludzkość zabije niebieski promień, wirus, smog czy wybuchający wulkan?
Podcast zrealizowano w ramach grantu w działaniu 3.3.2 „Promocja badań naukowych”, realizowanego w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości - Uczelnia Badawcza” Uniwersytetu Warszawskiego.
Podcast tworzy Fantastyka z lamusa - dr Jerzy Stachowicz i dr Agnieszka Haska
Podcast wyprodukowany w NEWHOMERS
Oprawa muzyczna: Studio Nagrywarka
Projekt okładki: Agnieszka Stecko-Żukowska/DALL·E
Montaż audio: Jan Kwapisz, Studio Nagrywarka
8 Feb 2024
Kolonie wyobrażone: ćwiczenia z ekspansji
W dwudziestoleciu międzywojennym Polska podejmowała różne próby uzyskania swoich kolonii. Próby nieudane – ale wciąż o koloniach marzono, mówiono i snuto różne plany. Miały być kluczem do mocarstwowego sukcesu. W propagandzie kolonialnej ważną rolę odgrywała literatura, także fantastyczna, która formowała sny młodych Polek i Polaków o dalekich krainach, gdzie czeka przygoda, sukces i dobrobyt ojczyzny. Elementy tego snu możemy odnaleźć i dziś.
Podcast zrealizowano w ramach grantu w działaniu 3.3.2 „Promocja badań naukowych”, realizowanego w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości - Uczelnia Badawcza” Uniwersytetu Warszawskiego.
Podcast tworzy Fantastyka z lamusa - dr Jerzy Stachowicz i dr Agnieszka Haska
Podcast wyprodukowany w NEWHOMERS
Oprawa muzyczna: Studio Nagrywarka
Projekt okładki: Agnieszka Stecko-Żukowska/DALL·E
Montaż audio: Jan Kwapisz, Studio Nagrywarka
1 Feb 2024
Pratelewizja i prasmartfony
Smartfony – dziś nie wyobrażamy sobie bez nich życia. A gdzie szukać ich technologicznych przodków? Jak przed 1939 rokiem wyobrażano sobie rozwój komunikacji bezprzewodowej, ekranów i interfejsów głosowych. Czego się obawiano? Czy telewizor na pewno miał służyć do oglądania seriali? A może miał pomóc zdobyć władzę nad światem?
Podcast zrealizowano w ramach grantu w działaniu 3.3.2 „Promocja badań naukowych”, realizowanego w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości - Uczelnia Badawcza” Uniwersytetu Warszawskiego.
Podcast tworzy Fantastyka z lamusa - dr Jerzy Stachowicz i dr Agnieszka Haska
Podcast wyprodukowany w NEWHOMERS
Oprawa muzyczna: Studio Nagrywarka
Projekt okładki: Agnieszka Stecko-Żukowska/DALL·E
Montaż audio: Jan Kwapisz, Studio Nagrywarka
25 Jan 2024
Co łączy duchy i internet?
Dlaczego prapoczątków internetu można doszukiwać się w wizycie pewnego nadgorliwego i niegrzecznego ducha w pewnym amerykańskim domu w 1848? Kiedy rozpoczęła się era inwigilacji i analizy predykcyjnej? Co wspólnego miał Sherlock Holmes z jasnowidzami? Czy można podróżować astralnie w cyberprzestrzeni? Kto wymyślił ChatGPT?
Podcast zrealizowano w ramach grantu w działaniu 3.3.2 „Promocja badań naukowych”, realizowanego w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości - Uczelnia Badawcza” Uniwersytetu Warszawskiego.
Podcast tworzy Fantastyka z lamusa - dr Jerzy Stachowicz i dr Agnieszka Haska
Podcast wyprodukowany w NEWHOMERS
Oprawa muzyczna: Studio Nagrywarka
Projekt okładki: Agnieszka Stecko-Żukowska/DALL·E
Montaż audio: Jan Kwapisz, Studio Nagrywarka
18 Jan 2024
Miasto przyszłości (i światłości)
W tym odcinku rozmawiamy o tym, jak według przedwojennych fantastów miały wyglądać miasta przyszłości: czym były niebotyki, ile powinno być linii metra, czy każdy będzie miał latający samochód i ogród na dachu. Opowiadamy też, jak niektóre z tych wizji próbowano wcielić w życie – i co z tego wyszło.
Podcast zrealizowano w ramach grantu w działaniu 3.3.2 „Promocja badań naukowych”, realizowanego w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości - Uczelnia Badawcza” Uniwersytetu Warszawskiego.
Podcast tworzy Fantastyka z lamusa - dr Jerzy Stachowicz i dr Agnieszka Haska
Podcast wyprodukowany w NEWHOMERS
Oprawa muzyczna: Studio Nagrywarka
Projekt okładki: Agnieszka Stecko-Żukowska/DALL·E
Montaż audio: Jan Kwapisz, Studio Nagrywarka
11 Jan 2024
Człowiek w maszynie: podobłoczni bohaterowie i duchy kolejarzy
Trzeci odcinek naszego podcastu poświęcony jest maszynom i ujarzmiającym je bohaterom, którzy rozpalali przedwojenną masową wyobraźnię: kolejarzom i lotnikom oraz lotniczkom. Maszyny na torach i w powietrzu budziły zachwyt i grozę jednocześnie, pozwalały na odkrywanie świata, ale też kryły w sobie tajemnicze moce, o których chętnie pisano powieści.
Podcast zrealizowano w ramach grantu w działaniu 3.3.2 „Promocja badań naukowych”, realizowanego w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości - Uczelnia Badawcza” Uniwersytetu Warszawskiego.
Podcast tworzy Fantastyka z Lamusa - dr Jerzy Stachowicz i dr Agnieszka Haska
Podcast wyprodukowany w NEWHOMERS
Oprawa muzyczna: Studio Nagrywarka
Projekt okładki: Agnieszka Stecko-Żukowska/DALL·E
Montaż audio: Jan Kwapisz, Studio Nagrywarka
4 Jan 2024
Nowy wspaniały porządek społeczny: kapitalizm, spółdzielczość, a może automatyzacja?
Na przełomie XIX i XX wieku w pojawiały się różne propozycje, jak urządzić społeczeństwo przyszłości – czy powinien być to zreformowany kapitalistyczny, klasowy porządek społeczny, czy jednak podstawą winna być idea spółdzielczości? A może postępująca automatyzacja sprawi, że władzę przejmą roboty? Autorki powieści fantastycznych proponowały z kolei przyszłość feministyczną, w której kobiety rządzą światem.
Podcast zrealizowano w ramach grantu w działaniu 3.3.2 „Promocja badań naukowych”, realizowanego w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości - Uczelnia Badawcza” Uniwersytetu Warszawskiego.
Podcast tworzy Fantastyka z lamusa - dr Jerzy Stachowicz i dr Agnieszka Haska
Podcast wyprodukowany w NEWHOMERS
Oprawa muzyczna: Studio Nagrywarka
Projekt okładki: Agnieszka Stecko-Żukowska/DALL·E
Montaż audio: Jan Kwapisz, Studio Nagrywarka
3 Jan 2024
Sny o potędze – jak wyobrażano sobie niepodległą Polskę?
Przed 1939 rokiem snuto różne wizje niepodległej Polski jako potęgi militarnej i technologicznej, w których odrodzona Rzeczpospolita współrządzi światem. Polska miała stać się nowoczesnym mocarstwem, sięgającym od Bałtyku po Afrykę, którego obywatele (i czasem obywatelki) winni być nieustraszonymi odkrywcami, wynalazcami i żołnierzami. W pierwszym odcinku podcastu opowiadamy o snach o potędze pojawiających się na kartach polskiej fantastyki.
Podcast zrealizowano w ramach grantu w działaniu 3.3.2 „Promocja badań naukowych”, realizowanego w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości - Uczelnia Badawcza” Uniwersytetu Warszawskiego.
Podcast tworzy Fantastyka z lamusa - dr Jerzy Stachowicz i dr Agnieszka Haska
Podcast wyprodukowany w NEWHOMERS
Oprawa muzyczna: Studio Nagrywarka
Projekt okładki: Agnieszka Stecko-Żukowska/DALL·E
Montaż audio: Jan Kwapisz, Studio Nagrywarka
Reach and audience
Public platform figures. Ratings count people who left a rating, not total listeners.
Spotify
4.9 / 5
22 ratings
Contact Jak być (nie) mogło
Guest appearances
Books guests
Based on episode analysis; this does not confirm that the show is currently accepting guests.
Host of Jak być (nie) mogło?
Claim your podcast to manage its listing and keep your show details accurate.
Pod Engine is an independent podcast discovery and analytics service and is not affiliated with or endorsed by this podcast. Artwork and show content belong to their owners. Full legal notice.
Explore this show Podcast research with Pod Engine