Tjipcast is een wekelijkse podcast over onderwijs en gelijke kansen voor iedereen. Thema’s die centraal staan: didactiek en pedagogiek, leiderschap en management, samenwerken en teamleren, persoonlijke en professionele ontwikkeling, innoveren en verbeteren en met soms een filosofisch uitstapje. Reageren op de podcast? Mail naar tjip@tjipcast.nl.
Tjipcast
Claim This Podcastby Tjip de Jong
4.7(92 reviews)
553 episodes
Updated Daily
Accepts GuestsHas SponsorsLocation 🇳🇱
Podcast Overview
Tjipcast is een wekelijkse podcast over onderwijs en gelijke kansen voor iedereen. Thema’s die centraal staan: didactiek en pedagogiek, leiderschap en management, samenwerken en teamleren, persoonlijke en professionele ontwikkeling, innoveren en verbeteren en met soms een filosofisch uitstapje. Reageren op de podcast? Mail naar tjip@tjipcast.nl.
Language
🇳🇱
Publishing Since
4/5/2019
Reach the team behind Tjipcast
Verified contact details for this show aren't on file yet — sign up to get notified when they land.
Recent Episodes
June 29, 2026
Wat is (straks) het ambacht van de veranderkundige?
<p>Veranderen in organisaties klinkt vaak als iets dat je kunt plannen, sturen en strak uitrolt. Maar volgens <a href="https://www.jaapboonstra.nl/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Jaap Boonstra</a> raakt juist die technische benadering aan haar grens. Zeker in onderwijs, zorg, duurzaamheid en maatschappelijke polarisatie spelen vraagstukken die niet in één organisatie, discipline of stappenplan passen. Toch is het denken over veranderen sterk gevormd door deze ‘enge’ technische benadering van veranderen (en leren). Veranderkunde draait feitelijk om iets anders: goed kunnen waarnemen, context begrijpen, spanning verdragen en mensen helpen om over grenzen heen betekenis te geven aan wat er speelt. Deze discipline is dus veel rommeliger dan we willen aannemen. Maar is er nog wel ruimte voor deze manier van kijken naar veranderen in organisaties?</p> <p>In het gesprek verkent Boonstra hoe het vak veranderkunde zich heeft ontwikkeld: van aandacht voor arbeid en democratisering naar managementdenken, en nu opnieuw naar samenspel rond complexe maatschappelijke vraagstukken. Hij maakt scherp onderscheid tussen verandermanagement als technische aanpak en veranderkunde als praktijk van kijken, verbinden en handelen in onzekerheid. Daarbij komt ook de rol van hogescholen, praktijkonderzoek en lectoraten aan bod, waar volgens hem veel van de toekomst van het vak zichtbaar wordt. Een belangrijk inzicht is dat de veranderkundige van morgen veel meer is dan een plannenmaker, maar iemand die kan omgaan met paradoxen, conflicten, maatschappelijke spanningen en meerdere perspectieven tegelijk. </p> <p>Deze podcast is voor mij ook de start van de zomervakantie! Vanaf volgende week neem ik een aantal weken vrij. Half augustus start de serie weer op. Met een paar mooie nieuwe afleveringen over bijvoorbeeld anders organiseren, rekenen op de basisschool en high performing schools. Fijne zomervakantie!</p> <p><strong>Kernpunten uit de podcast:</strong></p> <p>🔍 Veranderen begint volgens Jaap Boonstra met zorgvuldig waarnemen en contextualiseren. Pas als je begrijpt wat er in de klas, school, buurt of organisatie speelt, kun je verstandig handelen.</p> <p>🧩 Veranderkunde is iets anders dan verandermanagement. Waar verandermanagement vaak technisch en planmatig wordt, draait veranderkunde om mensen, betekenisgeving, spanning en dynamiek.</p> <p>🌱 De toekomst van het vak ligt volgens Boonstra bij maatschappelijke vraagstukken zoals duurzaamheid, zorg, veiligheid, polarisatie en onderwijs. Zonder verbinding met die vragen wordt veranderkunde volgens hem overbodig.</p> <p>⚖️ Een veranderkundige moet leren denken in paradoxen in plaats van simpele dilemma’s. Het gaat niet om kiezen tussen individu of groep, economie of onderwijs, maar om het uithouden en verbinden van beide kanten.</p> <p>🎨 Kunst kan helpen om anders naar verandering te kijken. Beeld, muziek, dans of theater openen soms perspectieven die met rationele analyse alleen niet zichtbaar worden.</p> <p><strong>Quotes uit het gesprek</strong></p> <p>“Voor mij begint veranderen altijd eerst met heel goed kijken, waarnemen, dynamiek begrijpen en daardoor denken: wat is nu verstandig om te doen?”</p> <p>“Als we ons vanuit de veranderkunde niet verbinden met maatschappelijke vraagstukken, is onze rol gewoon uitgespeeld. En terecht.”</p> <p>“Laten we ophouden met het denken in dilemma’s. Laten we veel meer gaan denken in paradoxen.”</p> <p><strong>Tjipcast wordt mogelijk gemaakt door:</strong></p> <p>Wetenswaardig. Wil jij thematisch onderwijs realiseren, op basis van directe instructie, rijke teksten, en ook nog eens volledig kerndoel dekkend zijn? Wetenswaardig is een compleet uitgewerkte lesmethode voor leraren in het primair onderwijs. Nieuwsgierig? Kijk op <a href="http://www.wetenswaardig.nl/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Wetenswaardig</a> voor meer informatie!</p> <p>JSW. Hét vakblad voor leerkrachten en onderwijsprofessionals. <a href="https://www.jsw.nl/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">JSW</a> is praktijkgericht, duidelijk en toegankelijk! En wist je dat JSW ook een thematisch deel heeft? Met zes rijke edities per schooljaar én extra inspiratie via de website en nieuwsbrief blijf jij zo helemaal bij! Bijvoorbeeld nieuwsgierig naar basisvaardigheden, burgerschap, meertaligheid, sociaal emotionele ontwikkeling of actuele ontwikkelingen op het gebied van lezen? </p> <p><strong>Meer lezen of bekijken op basis van deze podacst?</strong></p> <p><a href="https://managementboek.nl/boek/9789024435388/veranderen-als-samenspel-jaap-boonstra?affiliate=6755" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Jaap Boonstra – Veranderen als samenspel</a><br><a href="https://managementboek.nl/boek/9789023252337/leiders-in-cultuurverandering-jaap-boonstra?affiliate=6755" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Jaap Boonstra – Leiders in cultuurverandering</a><br><a href="https://managementboek.nl/boek/9789024474196/veranderen-voor-de-toekomst-jaap-boonstra?affiliate=6755" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Jaap Boonstra en Mayo Dubbeldam (red.) – Veranderen voor de toekomst</a></p> <p>Ik sprak Jaap eerder in een aflevering over <a href="https://tjipcast.nl/leiderschap/hoe-kan-je-als-organisatie-spelend-veranderen-tjipcast-022-met-jaap-boonstra/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">spelend leren en veranderen</a> en over <a href="https://tjipcast.nl/samenwerken/samenwerken-over-de-grenzen-van-organisaties-heen-hoe-doe-je-dat/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">samenwerken over de grenzen van organisaties</a> heen.</p> <p><strong>Tijdstempels</strong></p> <p>00:00 – Start gesprek<br>01:18 – Schrijven reflectie<br>03:00 – Vak verandering<br>04:17 – Leerling doener<br>06:29 – Meervoudig kijken<br>08:03 – Context begrijpen<br>10:33 – Universitaire verschuiving<br>13:40 – Hogescholen hoop<br>18:40 – Historische ontwikkeling<br>23:11 – Verschil verdragen<br>27:31 – Paradoxaal denken<br>31:16 – Maatschappelijke opgaven<br>32:56 – Oprechte professional<br>37:01 – Kunst veranderen<br>41:51 – Leiderschap inhoud</p> <figure class="wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper"> <iframe title="Wat is (straks) het ambacht van de veranderkundige?" width="1400" height="788" src="https://www.youtube.com/embed/NkqJsgsZ2Og?feature=oembed" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen></iframe> </div></figure> <p>Het bericht <a href="https://tjipcast.nl/leiderschap/wat-is-straks-het-ambacht-van-de-veranderkundige/">Wat is (straks) het ambacht van de veranderkundige?</a> verscheen eerst op <a href="https://tjipcast.nl">Tjipcast</a>.</p>
June 25, 2026
Wat kan het onderwijs van topsport leren?
<p>Presteren in het onderwijs roept snel spanning op. Want leren gaat niet alleen over opbrengsten, toetsen en doelen, maar ook over veiligheid, vertrouwen, motivatie en de ruimte om fouten te maken. Toch laat de topsport een interessante vraag achter: hoe bouw je aan een cultuur waarin mensen samen beter willen worden, zonder dat het werk kil, hard of opgejaagd wordt? Ik praat hierover met <a href="https://www.linkedin.com/in/anoek-kleinpaste-5a2031221/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Anouk Kleinpaste</a> en <a href="https://www.linkedin.com/in/pjotr-van-der-marel-80b61527/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Pjotr van der Marel</a>, allebei schoolleider. Anouk geeft leiding aan de dappere school Campherbeek in Zwolle. Pjotr is verbonden aan de Sint Bonifatiusschool in Wassenaar.</p> <p>In dit gesprek wordt duidelijk dat de vergelijking met topsport niet vooral gaat over harder duwen of meer meten. De kern zit eerder in samenwerking, volhouden, professionele routines en leiderschap dat dichtbij mensen blijft. Data kan helpen om blinde vlekken zichtbaar te maken, maar alleen als er voldoende vertrouwen is om er samen naar te kijken. Anders wordt meten al snel een oordeel.</p> <p>De schoolleiders laten zien dat onderwijskwaliteit niet losstaat van werkplezier. Een team dat zich gezien voelt, durft makkelijker te leren, te botsen en verantwoordelijkheid te nemen. Tegelijk vraagt verandering om geduld: een school ontwikkel je niet in een sprint, maar stap voor stap, met oog voor het tempo van het hele team.</p> <p>Een aantal highlights die in deze podcast voorbijkomen:</p> <p>🏃 Topsport gaat niet alleen over prestatiedruk, maar vooral over de wil om samen beter te worden. In het onderwijs betekent dat: blijven oefenen, reflecteren en verantwoordelijkheid nemen voor kwaliteit.</p> <p>🤝 Vertrouwen blijkt een voorwaarde voor professionele ontwikkeling. Pas als mensen zich gezien en veilig voelen, kunnen data, feedback en opbrengsten onderwerp van gesprek worden zonder dat het als aanval voelt.</p> <p>📊 Data helpt om blinde vlekken zichtbaar te maken. Niet als afrekencultuur, maar als gezamenlijke taal om te onderzoeken waar een team, school of leerlingpopulatie iets te ontwikkelen heeft.</p> <p>🐢 Onderwijsverandering vraagt tempo-bewust leiderschap. Een schoolleider kan een duidelijke ambitie hebben, maar moet ook kunnen vertragen om het hele team aangehaakt te houden.</p> <p>🎽 De school is geen verzameling losse lokalen. De kracht zit in collectief eigenaarschap: samen werken aan onderwijs dat je beter achterlaat dan je het aantrof.</p> <p>Deze aflevering maak ik samen met <a href="https://www.klassewerkplek.nl/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Klassewerkplek</a>. Dit jaar brengen we samen scholen in kaart die erin slagen werk te maken van werkgeluk in het onderwijs en het predicaat Klassewerkplek dragen. We leggen de relatie met kwaliteit, samenwerken en hoge verwachtingen naar leerlingen! Kijk voor meer informatie op <a href="http://www.klassewerkplek.nl/">www.klassewerkplek.nl</a>.</p> <p><strong>Quotes uit de podcast:</strong></p> <p>“Je kan zo snel als je langzaamste speler. Je moet het samen doen, hè. Het is wel echt een teamsport.”</p> <p>“Ik speel niet directeurtje. Ik ben ook echt als het moet sta ik overal achter en kan ik ook de harde besluiten nemen.”</p> <p>“Ik heb met al mijn collega’s startgesprekken waarbij ik een uur ga wandelen en het gewoon heb over het leven.”</p> <figure class="wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper"> <iframe title="Wat kan het onderwijs van topsport leren? #507" width="1400" height="788" src="https://www.youtube.com/embed/JRD0dBGeOig?feature=oembed" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen></iframe> </div><figcaption class="wp-element-caption">Bekijk ons gesprek eens op YouTube!</figcaption></figure> <p><strong>Tijdstempels:</strong></p> <p>00:0 – Werkgeluk Scholen<br>01:10 – Data Werkplezier<br>03:06 – Gelukkige Teams<br>05:56 – Topsport Onderwijs<br>08:06 – Data Presteren<br>09:07 – Samen Doorzetten<br>11:25 – Tempo Leiderschap<br>13:01 – Cultuur Meten<br>15:21 – Groeitaal Mindset<br>17:04 – Mensen Zien<br>19:03 – Duurzaam Presteren<br>24:14 – Onzichtbare Routines<br>26:24 – Kwaliteitskaarten Sport<br>31:50 – Authentiek Leiderschap<br>36:02 – Collectief Mandaat</p> <p><strong>Boeken en leestips:</strong></p> <p><a href="https://managementboek.nl/boek/9789462762763/de-kunst-van-duurzaam-presteren-bas-kodden?affiliate=6755" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Bas Kodden – De kunst van duurzaam presteren</a></p> <p><a href="https://managementboek.nl/boek/9789021583778/onverslaanbaar-james-kerr?affiliate=6755" target="_blank" rel="noreferrer noopener">James Kerr – Legacy<br></a></p> <p><a href="https://managementboek.nl/boek/9789493336315/en-wat-als-we-nu-weer-eens-gewoon-gingen-lesgeven-2-0-eva-naaijkens?affiliate=6755" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Eva Naaijkens en Martin Bootsma – En wat als we nou weer gewoon gingen lesgeven?</a><br></p> <p>Het bericht <a href="https://tjipcast.nl/leiderschap/wat-kan-het-onderwijs-van-topsport-leren/">Wat kan het onderwijs van topsport leren?</a> verscheen eerst op <a href="https://tjipcast.nl">Tjipcast</a>.</p>
June 22, 2026
Wat is de zin en onzin van reflectie op je eigen handelen?
<p>In het onderwijs hebben we het vaak over reflectie. Leraren, studenten, schoolleiders en opleiders worden voortdurend uitgenodigd om stil te staan bij hun handelen. Maar juist doordat reflectie zo vanzelfsprekend is geworden, wordt het waarschijnlijk ook vaak maar ten dele of niet goed ingezet. Wie te snel naar oplossingen springt, mist de vraag wat er eigenlijk gebeurde. En wie reflectie vooral ziet als een verplicht verslag, raakt gemakkelijk kwijt dat het in de kern gaat om professionele groei.</p> <p><a href="https://korthagen.nl/over-fred-korthagen/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Fred Korthagen</a> laat zien dat reflectie pas krachtig wordt wanneer je vertraagt. Niet alleen nadenken over gedrag, maar zoeken naar betekenis: wat speelde er precies, welke overtuigingen, gevoelens en verlangens deden mee, en welke kwaliteiten waren al aanwezig? Daarmee verschuift reflectie van probleemgericht repareren naar krachtgericht ontwikkelen.</p> <p>Dat is relevant voor leraren, opleiders, coaches en schoolorganisaties. Want veel professionele situaties worden complexer zodra er druk ontstaat. Dan vallen mensen terug op automatismen. Reflectie helpt om die patronen zichtbaar te maken, maar alleen wanneer er ruimte is voor denken, voelen én willen. Zo wordt reflectie geen administratieve verplichting, maar een manier om bewuster, creatiever en menselijker te handelen.</p> <p><strong>Kernpunten uit de podcast:</strong></p> <p>🧭 Reflectie begint niet bij een probleem, maar bij een ervaring. Pas door goed terug te kijken ontstaat zicht op wat er werkelijk speelde.</p> <p>🔍 Korthagen maakt onderscheid tussen gedragsgerichte reflectie en betekenisgerichte reflectie. Niet meteen vragen “wat moet ik doen?”, maar eerst onderzoeken “wat gebeurde hier eigenlijk?”</p> <p>🌱 Een krachtgerichte benadering kan reflectie verdiepen. Door te kijken naar wat goed ging en welke kwaliteiten zichtbaar waren, ontstaat meer ruimte voor leren.</p> <p>🧠 Reflecteren is niet alleen denken. Gevoelens, verlangens, intuïtie en professionele idealen beïnvloeden het handelen vaak sterker dan rationele analyse.</p> <p>🏫 Ook organisaties kunnen reflectiever worden. Dat vraagt om andere gesprekken: minder agenda’s vol problemen, meer aandacht voor idealen, kwaliteiten en gezamenlijke betekenisgeving.</p> <p><strong>Quotes uit het gesprek</strong></p> <p>“Wat voor mij de essentie van reflecteren is: dat je via het opdiepen van de essentie komt tot een handelingsalternatief.”</p> <p>“Het is soft om alleen maar met denken bezig te zijn, want dat heeft relatief weinig invloed op wat er gebeurt.”</p> <p>“Laten we krachtgericht coachen en niet altijd maar op problemen coachen. Dan kan het zomaar zijn dat het hele probleem er heel anders uitziet.”</p> <p><strong>Tjipcast wordt mogelijk gemaakt door:</strong></p> <p>Wetenswaardig. Wil jij thematisch onderwijs realiseren, op basis van directe instructie, rijke teksten, en ook nog eens volledig kerndoel dekkend zijn? Wetenswaardig is een compleet uitgewerkte lesmethode voor leraren in het primair onderwijs. Nieuwsgierig? Kijk op <a href="http://www.wetenswaardig.nl/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Wetenswaardig</a> voor meer informatie!</p> <p>JSW. Hét vakblad voor leerkrachten en onderwijsprofessionals. <a href="https://www.jsw.nl/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">JSW</a> is praktijkgericht, duidelijk en toegankelijk! En wist je dat JSW ook een thematisch deel heeft? Met zes rijke edities per schooljaar én extra inspiratie via de website en nieuwsbrief blijf jij zo helemaal bij! Bijvoorbeeld nieuwsgierig naar basisvaardigheden, burgerschap, meertaligheid, sociaal emotionele ontwikkeling of actuele ontwikkelingen op het gebied van lezen? </p> <p><strong>Meer lezen op basis van deze podacst?</strong></p> <p><a href="https://managementboek.nl/boek/9789024473304/zin-in-reflectie-fred-korthagen?affiliate=6755" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Fred Korthagen en Micha Korthagen – Zin in reflectie</a><br><a href="https://managementboek.nl/boek/9789024448845/de-kracht-van-reflectie-fred-korthagen?affiliate=6755" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Fred Korthagen, Ella Nuijten en collega’s – De kracht van reflectie</a><br><a href="https://managementboek.nl/boek/9789024428922/krachtgericht-coachen-fred-korthagen?affiliate=6755">Fred Korthagen en Ellen Nuiten – Krachtgericht coachen</a></p> <p><strong>Tijdstempels</strong></p> <p>00:00 – Reflectie en start<br>01:52 – Menselijk vermogen<br>03:29 – Gedrag verdiepen<br>05:36 – Vijf stappen<br>07:19 – Negatief kijken<br>09:03 – Krachtgericht kijken<br>10:29 – Voelen willen<br>13:13 – Professioneel voelen<br>15:43 – Liftoefening toepassen<br>20:17 – Reflectiegesprekken voeren<br>22:18 – Goede coaching<br>23:45 – Kennis opbouwen<br>27:30 – Blinde vlekken<br>31:21 – Reflectie in Japan<br>33:27 – De reflectieve organisatie</p> <figure class="wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper"> <iframe title="Wat is de zin en onzin van reflectie op je eigen handelen?" width="1400" height="788" src="https://www.youtube.com/embed/DNtTqAW1zb0?feature=oembed" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen></iframe> </div></figure> <p>Het bericht <a href="https://tjipcast.nl/filosofie/wat-is-de-zin-en-onzin-van-reflectie-op-je-eigen-handelen/">Wat is de zin en onzin van reflectie op je eigen handelen?</a> verscheen eerst op <a href="https://tjipcast.nl">Tjipcast</a>.</p>
553 total episodes available
Similar Podcasts
Discover related shows you might enjoy
Het Uur
NRC
Omdenken Podcast
Berthold Gunster
Zembla Podcast
NPO Luister / BNNVARA
Nooit meer slapen
NPO Radio 1 / VPRO
De Geweldloze Podcast
Marieke & Ilse / ILVY Network
Help, ik heb een puber!
Kluun, Yvanka / Corti Media
Met Groenteman in de kast
de Volkskrant
Aaf en Lies lossen het wel weer op
Tonny Media
Kunststof
NPO Luister / NTR
De Publieke Tribune
NPO Radio 1 / HUMAN
De Ongelooflijke Podcast
NPO Luister / EO
De Correspondent
De Correspondent
NRC Vandaag
NRC
Maarten van Rossem - De Podcast
Tom Jessen en Maarten van Rossem
De Universiteit van Nederland Podcast
Universiteit van Nederland
Deep-dive analytics for Tjipcast
Frequently asked questions
Have a different question and can't find the answer you're looking for? Reach out to our support team by sending us an email and we'll get back to you as soon as we can.
- What is Tjipcast?
- How often does this podcast release new episodes?
This podcast updates daily.
- Where can I listen to this podcast?
This podcast is available on 9 platforms including Apple Podcasts, Spotify, and more. You can also use the RSS feed directly.
- Does this podcast accept guests?
No, this podcast does not typically feature guests.
Legal Disclaimer
Pod Engine is not affiliated with, endorsed by, or officially connected with any of the podcasts displayed on this platform. We operate independently as a podcast discovery and analytics service.
All podcast artwork, thumbnails, and content displayed on this page are the property of their respective owners and are protected by applicable copyright laws. This includes, but is not limited to, podcast cover art, episode artwork, show descriptions, episode titles, transcripts, audio snippets, and any other content originating from the podcast creators or their licensors.
We display this content under fair use principles and/or implied license for the purpose of podcast discovery, information, and commentary. We make no claim of ownership over any podcast content, artwork, or related materials shown on this platform. All trademarks, service marks, and trade names are the property of their respective owners.
While we strive to ensure all content usage is properly authorized, if you are a rights holder and believe your content is being used inappropriately or without proper authorization, please contact us immediately at hey@podengine.ai for prompt review and appropriate action, which may include content removal or proper attribution.
By accessing and using this platform, you acknowledge and agree to respect all applicable copyright laws and intellectual property rights of content owners. Any unauthorized reproduction, distribution, or commercial use of the content displayed on this platform is strictly prohibited.