Over diepzeediertjes die broeikasgassen eten, immuuncellen die zichzelf opofferen en de zoektocht naar planeten. Over de nieuwste medicijnen, zonnecellen en sensoren. Kortom: hoe werkt de wereld om ons heen en hoe kunnen we hem nog beter maken?
Omdat je Wetenschap Vandaag leuk vindt, tippen we je graag een nieuwe podcast die je misschien ook interessant vindt: Ons ASML. Benieuwd? Luister hier alvast de trailer!
De meest complexe machine ter wereld: ASML bouwde hem. De ingenieurs uit Veldhoven trotseerden er de wetten van de natuurkunde voor. Maar de ASML'ers hadden nooit gedacht dat juist díe machine hun grootste obstakel ooit zou opleveren.
In Ons ASML neemt tech- en beursjournalist Maxim van Mil je mee in het turbulente verleden en heden van de chipmachinemaker uit Veldhoven. Twee jaar lang kreeg hij een unieke kijk achter de schermen bij het belangrijkste bedrijf van Nederland, van Europa en misschien zelfs wel van de hele wereld.
Hij sprak medewerker 001 en de allereerste directeur, dook met de archivaris in dozen die geen buitenstaander eerder had gezien, kreeg privécollege over de meest complexe machine ter wereld, en vroeg geopolitiek analisten hoe Nederland zo klem kon komen te zitten tussen Amerika en China. Want dat is het obstakel waar ASML nu mee om moet leren gaan. Hoe stel je je op als de belangrijkste politici ter wereld opeens de zeggenschap over jouw machine opeisen?
Dit hoor je vanaf 16 oktober in Ons ASML:
Hoe ASML in 1984 begon als afdankertje van Philips, in een lekkende bouwkeet waar niemand vrijwillig kwam werken.
Hoe een enkele videoband, onder de arm van een jonge ingenieur, de belangrijkste deal uit de bedrijfsgeschiedenis binnenhaalde en een beursgang mogelijk maakte.
Hoe er twintig jaar en twaalf miljard euro nodig waren om de EUV-machine te laten werken. En hoe die machine van binnen precies werkt.
Hoe ASML in 2020 een pion werd op het schaakbord van wereldmachten, en waarom China daardoor juist harder aan een eigen chipmachine werkt.
En hoe het kabinet in het diepste geheim tweeëneenhalf miljard euro vrijmaakte om ASML in Nederland te houden.
Acht afleveringen over bedrijfsgeheimen, grensverleggende technologie en geopolitieke intrige. Over een club vrijbuiters uit Veldhoven die uitgroeide tot technologische supermacht, en die nu moet leren zich daarnaar te gedragen.
Over de makers
Maxim van Mil (https://nl.linkedin.com/in/maxim-van-mil) is tech- en beursjournalist bij BNR Nieuwsradio. Hij volgt de financiële markten en de techsector, en wordt het meest enthousiast als hij over ASML of oer-Hollandse bedrijven kan praten. Voor Ons ASML dook hij twee jaar lang in het bedrijf waar hij in zijn werk bijna dagelijks over bericht.
Daniël Mol (https://nl.linkedin.com/in/dani%C3%ABl-mol-33a200216) is programmamaker bij BNR Nieuwsradio. Hij presenteert de Cryptocast, is samensteller van De Grote Tech Show en co-producer van De Technoloog. Voor Ons ASML deed hij samen met Maxim de redactie.
Eindredactie: Annick van der Leeuw (https://nl.linkedin.com/in/annick-van-der-leeuw-nijland-73097724) en Wesley Schouwenaars (https://www.linkedin.com/in/wschouwenaars?utm_source=share_via&utm_content=profile&utm_medium=member_android)
Eindmontage en mixage: Jeanne Heeremans (https://nl.linkedin.com/in/jeanne-heeremans-48606012a)
Muziek: Gijs Friesen (https://nl.linkedin.com/in/gijsfriesen)
Ons ASML is een journalistiek onafhankelijke podcast van BNR Nieuwsradio.
See omnystudio.com/listener (https://omnystudio.com/listener) for privacy information.
9 Jul 2025
TRAILER | In de Diepte seizoen 3: Reis naar de kern
In de Diepte is terug! Vanaf volgende week hoor je de eerste twee afleveringen van het derde seizoen. Na Terug naar de Oerknal met Govert Schilling en Baan door het Brein met Iris Sommer is het nu tijd voor een nieuw avontuur: Reis naar de kern. Een fascinerende duik in de wereld van de allerkleinste deeltjes, waar de allergrootste vragen worden beantwoord.
Waar is alle materie uit opgebouwd, en welke wetten volgen die deeltjes om alles op aarde en de rest van het heelal vorm te geven? Wat is antimaterie, en wat heeft quantumtheorie daarmee te maken? Je denkt misschien dat dat ver van je normale belevingswereld afstaat, maar al deze inzichten worden dagelijks gebruikt. Van de GPS op je telefoon, tot de scanners in ziekenhuizen.
Reis naar de kern wordt gepresenteerd door Ivo van Vulpen, deeltjesonderzoeker bij CERN in Genève en verbonden aan de Universiteit van Amsterdam.
In vijf afleveringen zoomen we in op de wereld van het atoom, de quantummechanica, antimaterie en de ontdekking van het Higgs Boson.
Abonneer je op Reis naar de kern via Spotify of Apple Podcasts en mis geen aflevering. Wil je alles in één keer luisteren? Je vindt de hele serie vanaf 10 juli in de BNR-app.
See omnystudio.com/listener (https://omnystudio.com/listener) for privacy information.
10 Oct 2024
Luister nu naar Splijtstof, een podcast over het ingewikkelde kernenergiedebat
“Kernenergie is veilig!”, “Nee, het brengt enorme risico’s met zich mee! En wat te denken van dat afval?!”, “Dat kun je hartstikke veilig opslaan!”, “Maar kernenergie is veel te duur!”, “Nee hoor, en wat als er geen zon en wind is voor doe windmolen en zonnepanelen van jou?!”
Kernenergie is terug van weggeweest. Niet alleen op de politieke agenda - het nieuwe kabinet wil niet minder dan 4 nieuwe centrales gaan bouwen - maar ook in het publieke debat. En dat debat is soms even explosief als de bom waarmee het nucleaire tijdperk begon. Voor- en tegenstanders buitelen over elkaar heen met feiten en verwijten over veiligheid, betaalbaarheid, etc. Althans, ieder kamp zégt feiten te gebruiken en verwijten de ander dat juist niet te doen. Kortom, het is hard tegen hard. Maar wie heeft er nu gelijk? Of kun je die vraag helemaal niet - of niet geheel - beantwoorden? Waar eindigen de feiten en beginnen de meningen? Wanneer verandert ‘weten’ in ‘vinden’ en ‘geloven’?
In Splijtstof duiken wetenschapsjournalist Diederik Jekel en presentator & afgestudeerd cultuurwetenschapper Daan Nieber in het kernenergiedebat om deze vragen te beantwoorden. Zonder een kant te kiezen, dat mag de luisteraar zelf doen. Als bèta (Diederik) en alfa (Daan) kunnen zij zowel uitleggen hoe kernenergie werkt als laten zien hoe het verleden ons denken over deze technologie en onze cultuur hebben beïnvloed. Van kernsplitsing voor dummies en Small Modular Reactors tot de invloed van de Simpsons op de publieke opinie en een nucleaire religie om toekomstige generaties te wijzen op het gevaar van kernafval. Het komt allemaal voorbij.
In elk van de 8 afleveringen staat een onderdeel van het kernenergiedebat centraal. En Diederik en Daan blijven daarvoor niet alleen in de studio. Verschillende afleveringen beginnen op locatie. Zo laat Diederik Daan in aflevering 2 in een werkende onderzoeksreactor kennis maken met de zogenoemde Cherenkov straling, een mysterieuze blauwe gloed die ontstaat bij een nucleaire kettingreactie onderwater. Voor de aflevering over nucleair afval dalen ze naar een Belgisch onderzoekslab 250 meter onder de grond. En de laatste aflevering trappen ze af in Wunderland Kalkar, een extreem dure kerncentrale net over de grens in Duitsland die uiteindelijk nooit in gebruik werd genomen en verbouwd werd tot pretpark. Want hoe voorkomen we straks niet eindigen met vier peperdure pretparken in Borssele, Terneuzen en op de Tweede Maasvlakte?
Door te ontrafelen waar voor- en tegenstanders over botsen, te onderzoeken waar de zekerheid eindigt en onzekerheid begint, kan de luisteraar van Splijtstof uiteindelijk zelf een keuze maken over het nut en de noodzaak van kernenergie. We gaan van kernenergie als ‘splijtstof’ naar stof tot nadenken. En hij/zij/hen kan op feestjes en verjaardagen de blits maken met fijne feitjes, wonderbaarlijke weetjes en fascinerende verhalen.
Splijtstof is een podcast van BNR (https://www.bnr.nl/podcast/splijtstof).
See omnystudio.com/listener (https://omnystudio.com/listener) for privacy information.
Inside a recent episode
Virussen kapotmaken door hun suikerlaagje te saboteren
Published 9 Nov 2020 · Transcript excerpt
[…] The way viruses work is they stick to the outside of our cells. They enter the cells and then they replicate. Many viruses, including SARS-CoV-2, have what's called glycosylation. They have sugars on the outside of the viral proteins, which are essential for function. And so when we're looking to target some of those proteins, we're looking at what enzymes, what catalysts inside a human cell are essential for the formation of these sugar chains on the virus. The viruses can't make them themselves. They're using our own cells to make them. And so the challenge is looking at the pathways for the formation of these sugars, these glycans, and seeing which enzymes you can disrupt to change the glycosylation, to change the state of these sugars and hopefully reduce viral infectivity. […]
Pod Engine is an independent podcast discovery and analytics service and is not affiliated with or endorsed by this podcast. Artwork and show content belong to their owners. Full legal notice.
Explore this show Podcast research with Pod Engine
